โครงการศึกษาวิจัย “แม่ญิง(ผู้หญิง)ลุ่มน้ำโขงกับความมั่นคงทางอาหาร” กรณีศึกษา จังหวัดเชียงราย ปี พ.ศ. 2552 เมนูที่ 9

แจ่ว ในภาษาของกลุ่มชาติพันธุ์ลาวแปลว่า น้ำพริก เมนู “ต้มแจ่วปลา” คือการตำน้ำพริก ที่มีเครื่องปรุงพื้นฐานของพริก กระเทียม หอมแดง โขลกหรือตำรวมกันก่อนใส่ลงในหม้อรวมกับเนื้อปลาแม่น้ำโขง หรือเรียกตามภาษากลางว่าแกงปลา ต้มปลาก็ได้ และเมนูนี้มีประโยชน์ และความอร่อยให้กับผู้รับประทานเป็นอย่างมาก

อย่างที่กล่าวข้างต้นประโยชน์ที่ได้คือสารอาหารประเภทโปรตีนจากปลาแม่น้ำ ยิ่งเป็นปลาสดใหม่ที่พ่อบ้านเพิ่งหามาจากแม่น้ำโขงด้วยแล้วคงไม่ต้องห่วง เพียงรีบนำมาล้างให้สะอาดแล้วย่างกับเตาถ่านช่วยเพิ่มความหอมน่ากิน เติมคุณค่าจากพืชสุมนไพรในหม้อนี้คือ ตะไคร้ ใบแมงลัก ผักชีฝรั่ง และมะเขือยาว เมนูนี้ดูไม่เหมือนแกงทั่วไป เพราะตำแจ่วรวมกับมะเขือยาวและตะไคร้ก่อนเติมลงในหม้อ ทำให้ต้มแจ่วปลาเป็นต้มแจ่วน้ำข้น

ความหอมอร่อยคงไม่คลาดเคลื่อน เนื่องจากเครื่องปรุงเกือบทุกอย่างผ่านการปิ้งบนเตาถ่าน ซึ่งทำให้กลิ่นหอมน่ากิน สิ่งที่ขาดไม่ได้คือปลาร้าและใบแมงลัก เติมก่อนยกหม้อต้มแจ่วลงจากเตาไฟ หากผู้ที่ไม่อยากพลาดความอร่อยในเมนูนี้ ลองหาปลากับเครื่องปรุง มาทำตามสูตรนี้ได้ เพราะแม่ญิงชาติพันธุ์ลาวพร้อมแบ่งปันความสุขกับการได้กินอาหารอร่อยๆแก่เพื่อนบ้าน

เครื่องปรุง (สัดส่วนสำหรับ 8 ท่าน) 1.

ปลาน้ำโขงย่างไฟหรือตากแดดให้แห้ง 3 ตัว (น้ำหนักรวมประมาณ 0.8 กิโลกรัม) 2.

มะเขือหำม้าเผา(มะเขือยาว) 2 ลูก 3.

พริกหนุ่มย่างไฟ(พริกชีฟ้า) 10 เม็ด (ตามชอบ) 4.

ตะไคร้เผาสุก 2 ต้น 5.

กระเทียมเผาสุก 6 กลีบ 6.

หอมแดงเผาสุก 4 หัว 7.

ใบกอมก้อหั่นหยาบ(ใบแมงลัก) 1 กำ 8.

ใบหอมป้อมเป้อ(ผักชีฝรั่ง) 1 กำ 9.

น้ำปลาร้า 3 ช้อนโต๊ะ 10. ชูรส 1 ช้อนชา (ตามชอบ) 11. น้ำดื่ม 3 ถ้วย

วิธีทำ 1.

นำพริกหนุ่ม กระเทียม หอมแดงมาโขลกให้ละเอียด และหั่นตะไคร้ มะเขือยาวเป็นชิ้นเล็กๆ แล้วเติมลงในครกโขลกเครื่องปรุงทั้งหมดรวมกันอีกครั้ง 2.

ต้มน้ำให้เดือด ใส่ปลาย่าง ตามด้วยเครื่องปรุงที่โขลกไว้ ระหว่างรอต้มแจ่วปลาสุกให้คนไปด้วย เพิ่มใบกอมก้อ และน้ำปลาร้าเพื่อความหอม ชิมและปรุงรสตามชอบ (หากมีเห็ดฟางสามารถใส่เพิ่มความอร่อยได้)